1. Kładzenie płytek - co trzeba wiedzieć?

1.1. Standard

Istnieje międzynarodowy standard kategoryzacji płytek ceramicznych o nazwie SIST EN ISO 14411. W tej normie są one klasyfikowane według metody produkcji (A – rysowane i B – drukowane na sucho) oraz absorpcji cieczy (E). Następnie dzieli się je na wewnętrzne i zewnętrzne, podłogowe i ścienne. Norma zawiera uzupełnienia, zgodnie z którymi określane są wymiary (długość, szerokość, grubość), właściwości fizyczne (odporność na uderzenia, odporność na mróz, itp.) oraz chemiczne (odporność na plamy, chemikalia, itp.).

W związku z tym płytki są oznakowane zgodnie ze standardem w produkcji: płytki podłogowe mają znak stopy, te na ścianę znak dłoni ; a obok numer seryjny, następnie znak odporności na zużycie (PEI) i rysunek płatka śniegu jako oznaka mrozoodporności.

1.2. Właściwy dobór płytek zgodnie z przeznaczeniem

Bardzo ważne jest, aby wybrać płytki o właściwościach odpowiednich do danego celu; dlatego zastanów się dokładnie nad następującymi czynnikami: pierwszy to lokalizacja - gdzie te płytki będą (na zewnątrz, wewnątrz, na podłodze lub ścianie). Następnie jaki jest rodzaj podłoża, czy nowe płytki będą układane na istniejących, czy na ścianie z cegły, na bloczkach betonowych, jastrychu lub wylewce cementowej, na zaprawie lub sklejce itp. - gdzie z pewnością najważniejsza jest nośność i jakość tego podłoża. Trzecim czynnikiem jest rozmiar i kształt powierzchni, która ma być wyłożona płytkami; następny to obciążenie – z pewnością obciążenie, wywierane płytki w przestrzeni mieszkalnej, jest inne niż np. w hali produkcyjnej. Ostatnim, ale nie mniej ważnym czynnikiem jest sposób układania płytek – klejenie cienkowarstwowe lub układanie na zaprawie cementowej.

Zgodnie z cechami, jakie muszą mieć płytki w związku z przeznaczeniem, podzielono je na następujące kategorie:

R0: tylko do ścian;

R1: dla podłóg w pomieszczeniach, które nie brudzą się lub nie mają dostępu z zewnątrz – są to np. łazienki czy pokoje;

R2: do podłóg w pomieszczeniach takich jak salony, gdzie tylko wyjątkowo wchodzimy w butach. Nie są więc przeznaczone do kuchni, korytarzy lub podobnych ruchliwych przestrzeni;

R3: do wejść, korytarzy, kuchni, balkonów, loggii, tarasów - czyli przestrzeni bardziej narażonych na zabrudzenia;

R4: do podłóg stale narażonych na zabrudzenia, takich jak wejścia, hole, salony wystawowe, sklepy itp.;

R5: do podłóg narażonych na stałe i znaczne zabrudzenia - galerie handlowe, stacje benzynowe, atria, hale produkcyjne i tym podobne.

2. Różne rodzaje płytek

2.1. Płytki ceramiczne

Płytki ceramiczne wykonuje się z kaolinitu, piasku i gliny - brązowej, czerwonej lub białej oraz z dodatkami, pod prasom w stalowych formach pod wysokim ciśnieniem i wypalaniem w piecach w temperaturze wyższej niż 900°C. Większość płytek jest szkliwiona, aby mieć wzór lub kolor. Płytki ceramiczne są bardziej porowate, łatwiej wchłaniają wilgoć i pękają, są słabsze i mniej odporne. Dlatego nie nadają się na powierzchnie zewnętrzne lub wewnętrzne, które są narażone na duże i częste użytkowanie. Ich glazura łatwo pęka i kruszy się, pozostawiając gołą glinę. Jednak z tych samych powodów są łatwiejsze do cięcia i montażu, a także tańsze od płytek porcelanowych.

2.2. Płytki porcelanowe

Płytki porcelanowe są uważane za najtwardsze powłoki; są wodoodporne i nie przemarzają, dzięki czemu można je stosować do powierzchni zewnętrznych. Jednak dzisiaj i większość płytek wewnętrznych jest wykonana z porcelany. Te płytki we Włoszech, skąd pochodzi większość rodzajów, nazywane są „granitogresami” lub porcelaną, a w języku angielskim jest dla nich określenie „kamionka”. Wykonane są z drobnoziarnistego piasku, mielonego kamienia, pigmentów oraz wysokiej jakości glinki kaolinowej, która pełni rolę spoiwa. Mieszanka płytek jest prasowana pod wysokim ciśnieniem, a następnie wypalana w temperaturze wyższej niż 1200 ° C. Na przekroju podłużnym lub poprzecznym widać, że ich budowa jest wszędzie taka sama i dlatego są mocniejsze. W przeciwieństwie do płytek ceramicznych nie mają glazury, ale ich powierzchnia może być poddana obróbce, aby była chropowata, polerowana, aksamitna, drobnoziarnista i tak dalej. Oznaczenie PEI na tych płytkach wynosi co najmniej 5. Z tego samego powodu mogą mieć różne wymiary – od mozaiki do nawet 3m. Zwykle mają grubość 10 mm, ale wielkoformatowe są cieńsze - tylko 3 mm, ale można je wzmocnić wełną szklaną.

2.3. Płytki szklane

Płytki szklane, a także z innych materiałów, mogą mieć różne kształty, rozmiary i kolory, dzięki czemu są wykorzystywane do różnych celów; najczęściej jako okładziny ścienne lub aplikacje. Niektóre wykonane są ze szkła pochodzącego z recyklingu, dzięki czemu oprócz tego, że są bardzo ciekawe wizualnie, są również przyjazne dla środowiska naturalnego. Można powiedzieć, że fakt, iż były używane do mozaik  8000 lat p.n.e. również mówi o nich wiele.

2.4. Płytki cementowe

Płytki cementowe przeznaczone są do posadzek w pomieszczeniach mieszkalnych i użyteczności publicznej, które nie mają dużego obciążenia i gdzie nie ma dużego ruchu. W przeciwieństwie do płytek ceramicznych, płytki cementowe zyskują swoją wytrzymałość w procesie odwadniania cementu portlandzkiego zamiast wypalania mieszanki gliny. Płytki cementowe najlepiej naśladują style rustykalne z XIX wieku, kiedy były najbardziej popularne, ponieważ malowano je scenami pastoralnymi w jasnych kolorach. Obrazy były w większości nadrukowane hydraulicznie na powierzchni. Płytki cementowe są mniejsze i grubsze niż ceramiczne i porcelanowe, mogą być kwadratowe, prostokątne i wielokątne.

2.5. Płytki z kamienia naturalnego

Kamienne płytki są naprawdę solidne i trwałe, zwłaszcza jeśli są wykonane z granitu, który jest prawie niezniszczalny. Inne powszechnie używane rodzaje kamienia to marmur i wapień, ale są one bardziej miękkie i słabsze. Konserwacja i czyszczenie płytek z kamienia naturalnego jest łatwe. Jedyną wadą jest to, że są zimne i rzadziej używane do podłóg w obszarach mieszkalnych. Są jednak idealne do okładzin ściennych i są najczęściej używane jako dodatek do kafelkowania łazienek i kuchni. Płyty granitowe świetnie sprawdzają się w ruchliwych przestrzeniach w budynkach użyteczności publicznej. Płytki kamienne mogą być również stosowane do okładzin zewnętrznych ścian i podłóg.

3. Sposób kładzenia płytek

Choć wielu uważa, że ​​układanie płytek jest łatwe, jest to dalekie od prawdy. Zwłaszcza jeśli nie masz żadnego doświadczenia, zalecamy zdecydowanie skonsultować się z ekspertami, aby uniknąć możliwych komplikacji i aby wynik był w każdym przypadku znacznie lepszy.

3.1. Przygotowanie podłoża

Pierwszym i najważniejszym krokiem w procesie układania płytek jest przygotowanie podłoża. Podłoże musi mieć wymaganą nośność, czyli być wystarczająco mocne, aby udźwignąć ciężar materiału, ale także zamierzone obciążenie i musi być całkowicie równe; jeśli nie jest, stosuje się różne mieszanki klasyczne lub samopoziomujące. Płytki ceramiczne kładzie się na suchych i czystych powierzchniach, i same takie muszą być, więc w razie potrzeby są dodatkowo czyszczone i suszone. Na przygotowaną powierzchnię nakładany jest podkład, który zmniejsza przepuszczalność wody. Jeżeli płytki są układane w łazience lub podobnym, „mokrym” pomieszczeniu, wymagana jest również powłoka wodoodporna.

3.2. Rozmiar i układ

Po odpowiednim przygotowaniu podłoża należy zmierzyć całą przestrzeń i ułożyć plan kładzenia płytek. Najpierw mierzy się powierzchnię podstawy, aby wiedzieć, ile potrzeba płytek i dodaje się 10% - czyli ilość, która odpadnie podczas pracy z powodu okrajania za rogi i tym podobne. Pierwsze rzędy płytek układa się pośrodku, a nad nimi rozciąga się sznurek murarski, równolegle do boków. Rzędy po lewej i prawej stronie rozciągnętego sznurka ciągną się do końca. Zaleca się, aby zawsze najpierw kłaść płytki ścienne, a potem podłogowe, przy czym fugi na podłodze powinny być kontynuacją tych ze ściany, a wszystko powinno wyglądać jak ciągła linia, oczywiście jeśli to możliwe, ze względu na wymiary. Zaleca się również, aby płytki układać najpierw na sucho, bez kleju, zwłaszcza w przypadku wykonania wzoru. Gdy układ płytek jest zadowalający, łatwo się je przyklei.

3.3. Cięcie płytek

Płytki są cięte specjalnym nożem. Po wykonaniu nacięcia płytkę przełamuje się w żądanym miejscu szczypcami ceramicznymi. W celu wykonania okrągłych otworów w płytkach (na rury i inne elementy instalacyjne) na wiertarkę stosuje się piłę tarczową lub specjalne szczypce, które oddzielają mniejsze kawałki płytek.

3.4. Kładzenie płytek

Po ostatecznym przygotowaniu płytek i uzyskaniu pożądanego wzoru lub kształtu na ścianie lub podłodze, na odwrocie płytki nakłada się stopniowo cienką warstwę kleju i za pomocą metalowego skrobaka wykonuje się użebrowaną powierzchnię. Płytkę się następnie przykłada i przyciska, a następnie mocuje gumowym młotkiem. W celu dokładnego i precyzyjnego rozłożenia płytek umieszcza się między nimi przekładki, czyli plastikowe krzyżyki, za pomocą których wykonuje się odstęp między fugami, który może wynosić od 2 mm do 1 cm. Kiedy wszystko jest skończone, klej musi schnąć przez co najmniej 12 godzin.

3.5. Fugowanie

Ostatnim etapem układania płytek jest fugowanie. Fuga ma zwykle postać proszku i należy ją rozcieńczyć w wodzie zgodnie z zaleceniami producenta. Nakłada się go gumową lub silikonową szpachelką ukośnie na całe płytki, tak aby wszystkie fugi zostały całkowicie wypełnione, od dołu do góry i od ściany do ściany. Mieszanka, która pozostaje na samych płytkach, jest po prostu wycierana jak wszelkie ślady kleju, zanim stwaednieją. Najłatwiej to zrobić za pomocą gąbki nasączonej czystą wodą. Jeśli są zaschnięte pozostałości, których nie można zetrzeć wodą, są specjalne środki do usuwania cementu lub rozcieńczalniki. Spoiny kątowe, dylatacyjne i fugowe nie są fugowane mieszankami do fug, ale specjalnym elastycznym silikonem. Przed nałożeniem silikonu płytki przy połączeniach okleja się taśmą klejącą.