1. Co powinieneś wiedzieć, jeśli myślisz o naprawie okien drewnianych?

Jeśli mieszkasz w domu lub budynku znajdującym się pod ochroną państwa, a de facto obiekt ten został uznany za dobro kultury o znaczeniu narodowym, to z mocy prawa nie możesz zmieniać jego wyglądu ani elementów, z których został zbudowany. W praktyce oznacza to, że nie wolno wymieniać np. stolarki drewnianej na metalową lub PCV, bez względu na to, jak zły był stan pierwotny. Dozwolone jest sprawienie, aby budynek funkcjonalnie nadawał się do życia. Obejmuje to instalacje wodno-kanalizacyjne, elektryczne, grzewcze i chłodnicze. Jednym z czynników adaptacji każdej przestrzeni życiowej do normalnego pobytu jest jej efektywność energetyczna.

Aby budynek był energooszczędny m.in. bardzo ważny jest stan stolarki i elewacji. I tu w grę wchodzi naprawa starych okien. Budynki, których dotyczyły takie przypadki, powstały 30 lub więcej lat temu, kiedy system konstrukcyjny był inny, a okna w większości były wykonane z cienkich profili drewnianych i metalowych ze szkłem jednowarstwowym. Dziś nie spełniają one żadnego z ustalonych standardów i trzeba je wyremontować lub wymienić, przede wszystkim dlatego, że ogrzewanie, chłodzenie i konserwacja takiego obiektu była by nieopłacalna.

Z drugiej strony, nawet jeśli nie jest to budynek chroniony, są po prostu takie obiekty, których wygląd całkowicie zmieniłaby instalacja innego rodzaju stolarki – mówiąc prościej, stałyby się bardzo brzydkie, co niestety się zdarza. Niemała jest liczba starych domów, zbudowanych w tradycyjnym stylu z cegły lub drewna, z białymi plastikowymi oknami, które sprawiają, że domy te wyglądają jak połatane.

2. Jak wybrać odpowiednią firmę lub fachowca do renowacji okien drewnianych?

Renowacja okien drewnianych wymaga podjęcia wielu decyzji. Pierwsza dotyczy właściwie typu i rodzaju posiadanych okien, ich ilości, mechanizmów i szyb – innymi słowy zakresu prac i terminów realizacji. Wreszcie, gdy będziesz już dokładnie znał wszystkie szczegóły, będziesz musiał znaleźć wykonawcę, tj. usługodawcę. Na rynku jest ich sporo, dlatego proponujemy albo skontaktować się z nami, ponieważ współpracujemy tylko z wiarygodnymi firmami i fachowcami, albo dokładnie sprawdzić wszystkie uwagi klientów, referencje i ich oferty oraz co one oznaczają na stronach internetowych usługodawców.

3. Jakie są rodzaje okien drewnianych i jak przeprowadza się ich renowację?

3.1. Okna w pełni drewniane

Najstarsze rodzaje okien drewnianych to tak naprawdę wyroby rękodzielnicze wykonywane głównie ręcznie i indywidualnie z litego drewna dębowego, jodłowego, sosnowego lub świerkowego oraz przy pomocy starych rodzajów kleju. Minimalne metalowe okucia znajdują się tylko na rogach, a poza zwykłą klamką nie mają mechanizmu otwierania. Takie okna są zwykle wykonane z cienkich ram i jednowarstwowego, zwykłego szkła. Jeśli masz takie okna w swoim domu, jasne jest, że są one całkowicie nieefektywne z energetycznego punktu widzenia, ponieważ ledwo, że uszczelniają, a kondensacja łatwo tworzy się i pozostaje na nich, zarówno jak i pleśń.

Innym rodzajem okien drewnianych, nieco młodszym, są te z połowy ubiegłego wieku. Niektóre z tych modeli są bardzo atrakcyjne, wysokiej jakości i trwałe, również wykonane z najlepszych gatunków drewna do tego celu. Z pewnością nie należy podkreślać, że drewno jest materiałem szlachetnym i jako takie jest wyjątkowe dla każdej przestrzeni mieszkalnej, gdyż samo w sobie wpływa na regulację ciepła i wilgotności we wnętrzu. Takich okien nie należy w żadnym wypadku odrzucać, bo jeśli zostaną naprawione dobrymi materiałami i w odpowiedni sposób, wytrzymają jeszcze długi czas.

3.2. Okna drewniano-aluminiowe

Ten typ okna to właściwie „dwa w jednym”: na zewnątrz znajduje się aluminiowa rama, która jest bardzo odporna na wszelkie wpływy i zmiany atmosferyczne, trwała i długowieczna. Od wewnątrz znajduje się drewniana rama, która podkreśla ciepło, naturalność i intymność w przestrzeni, i większość projektantów wnętrz chętnie wybiera właśnie takie okna. Oczywiście, bez względu na wytrzymałość, materiały te ze względu na wszystkie czynniki, na które są narażone, ulegają degradacji i wymagają, oprócz regularnej konserwacji, i regularnej odnowy.

3.3. Okna drewno- włókno szklane

Okna wykonane z połączenia drewna klejonego i włókna szklanego to produkty najnowszej generacji. Najczęściej określa się je mianem „systemów okiennych”, bo naprawdę nimi są – mają bardzo złożone mechanizmy otwierania, zamykania i przesuwania, a często są połączone z systemem zarządzania inteligentnym domem. Również w tych modelach rama wewnętrzna jest wykonana z drewna, a rama zewnętrzna z włókna szklanego. Włókno szklane nie jest materiałem nowym – jest stosowane od dziesięcioleci w przemyśle stoczniowym, motoryzacyjnym oraz do różnych elementów konstrukcji budowlanych – ale dopiero od niedawna jest wykorzystywane do produkcji elementów stolarskich, dzięki innowacjom w technikach wytwarzania i technologii materiałowej. Włókno szklane jest odporne na wilgoć, ciepło, zimno i promienie UV, dzięki czemu jest idealnym materiałem na elementy zewnętrzne. Pod względem estetycznym jego najbardziej pożądaną cechą jest to, że może być wykonany z drewnianym wzorem, dzięki czemu okno wygląda prawie tak samo z jednej i z drugiej strony. Oczywiście, po upływie określonej liczby lat, ono również potrzebuje odnowy.

4. Proces renowacji lub odnowy okien drewnianych

4.1. Przygotowanie okna do naprawy

Bez względu na rodzaj drewna, z jakiego są wykonane, w jaki sposób i jaką techniką, każdy proces naprawy musi rozpocząć się od oczyszczenia. Demontaż okien należy wykonać ostrożnie ze względu na niebezpieczeństwo ukrytych uszkodzeń, które nie są widoczne gołym okiem, a mogą spowodować większe uszkodzenia. Po zdjęciu skrzydeł, szkło może być usunięte lub nie, w zależności od techniki użytej do ich obróbki i tego, czy zostanie ono ulepszone, czy nie. Ramy zwykle pozostają w listwach, chociaż można je również wyjąć w celu gruntownej naprawy. Wreszcie wszystkie okucia, mechanizmy i klamki są usuwane i przed wróceniem są specjalnie czyszczone i smarowane. Po wyjęciu następuje dokładne czyszczenie i mycie w celu usunięcia wszelkich zanieczyszczeń, które nagromadziły się przez lata. Po usunięciu pierwszej warstwy nadszedł czas na szlifowanie. Szlifowanie jest praktycznie najważniejszą częścią naprawy okien drewnianych. Trzeba to zrobić bardzo starannie i fachowo, aby usunąć wszystkie stare warstwy lakieru i farby, aby dotrzeć do „zdrowego materiału”, w rzeczywistości pierwotnego drewna. Jednocześnie trzeba to robić bardzo ostrożnie, aby drewno nie uległo uszkodzeniu. Szlifowanie odbywa się za pomocą szlifierki elektrycznej lub drobnoziarnistego papieru ściernego. Ręczne szlifowanie z pewnością będzie konieczne w narożnikach i trudno dostępnych miejscach.

Po zakończeniu tych prac przygotowawczych ramy okienne należy jeszcze raz umyć, by oczyścić je z kurzu i trocin powstałych podczas szlifowania. Jeśli zauważysz problematyczne części, czyli punkty, które trzeba jeszcze trochę przeszlifować, zdecydowanie należy to zrobić i wyczyść wszystko jeszcze raz.

4.2. Zabezpieczenie, malowanie lub lakierowanie okien drewnianych

Gdy powierzchnia drewna jest czysta, równa, sucha i gładka, renowacja okien drewnianych wchodzi w drugą fazę. Ta faza jest również ważna, ponieważ od jej powodzenia zależeć będzie jakość i trwałość odrestaurowanych okien. Na czyste drewno najpierw jest nakładany kit do drewna w celu naprawy pęknięć, wgnieceń lub innych rodzajów uszkodzeń. Celem jest wypełnienie i wyrównanie wszystkich problematycznych obszarów. Kit nakłada się cienką warstwą i pozostawia do wyschnięcia na co najmniej 24 godziny. Następnie nakładanie kitu i szlifowanie należy powtórzyć, jeśli jest taka potrzeba, i ponownie odczekać do wyschnięcia. Koniecznie przeczytaj instrukcję producenta na opakowaniu, a także inne wskazówki i postępuj zgodnie z nimi, aby efekt końcowy był jak najlepszy. 

Pierwsze powłoki ochronne nakładane na naprawiane drewno to te przeciw owadom i grzybom, nazywane insektycydami i fungicydami. Po nich następują tzw. podkłady. Są one bezbarwne, a jeśli chcesz pozostawić naturalny kolor drewna, można go bejcować lub lakierować. Jeśli nie, nakładany jest wybrany kolor, zwykle w 2 warstwach. Pomiędzy nakładaniem każdej warstwy należy odczekać co najmniej 24 godziny, aby wszystko dobrze wyschło. W przeciwnym razie warstwy mieszają się i stają się lepkie i wszystko będzie musiało zostać ponownie zdrapane.

W końcu kolej na farby lub lakiery. Na rynku istnieje niezliczona ilość dostawców i producentów różnego rodzaju i typu tych produktów, dlatego zalecamy skonsultowanie się z fachowcem lub dobre poinformowanie się w sprawie wyboru. Cena jest z pewnością bardzo ważnym czynnikiem przy każdym zakupie, ale należy pamiętać, że jest to inwestycja kilkudziesięcioletnia, czyli praca, której nie podejmuje się często, dlatego wybieraj ostrożnie. Jeśli chodzi o sam dobór koloru, jeśli już zdecydowałeś się nie zostawiać naturalnych odcieni drewna, zwróć uwagę na to, aby odcienie zgadzały się z koncepcją zewnętrza i wnętrza, ponieważ okna są największymi i najbardziej zauważalnymi elementami w każdym pomieszczeniu, jaki na elewacji.

5. Poprawa efektywności energetycznej okien drewnianych

Efektywność energetyczna mieszkania lub domu, w którym mieszkasz, jest bardzo ważna z trzech powodów: skoro spędzasz dużą część swojego czasu w domu, nie może to w żaden sposób zagrażać Twojemu zdrowiu, koszty utrzymania muszą być takie że możesz sobie na nie pozwolić i po trzecie, co nie mniej ważne, negatywny wpływ na środowisko również powinien być minimalny. 

W tym sensie okna drewniane początkowo spełniają dwa z podanych warunków – są naturalne, a więc najlepsze dla mikroklimatu, a także nie mają negatywnego wpływu na środowisko zewnętrzne. Pozostaje kwestia kosztów. Odnawiając i naprawiając stare okna drewniane, otrzymujesz nowe, które będą miały te same właściwości fizyczne i dwa razy dłuższą trwałość, więc pozostaje tylko uczynić je „ekonomicznymi”.

Dzięki nowoczesnej przemysłowej produkcji farb i lakierów istnieją obecnie środki, produkty do metod zabezpieczania i ulepszania stolarki pod każdym względem. Tak więc nowa – a właściwie stara stolarka – będzie nie tylko lepiej wyglądać, ale i będzie lepsza. Dotyczy to przede wszystkim ulepszenia ram, nowych szyb i silikonowych uszczelek. Instalując nowy wynalazek - profil PCV - w starej drewnianej ramie praktycznie uzyskuje się ramę, w której można umieścić termoizolacyjne, niskoemisyjne szyby najnowszej generacji, co sprawia, że ​​całe okno jest bardziej wydajne termicznie i dźwiękoszczelne. Instalację kończy się silikonowymi uszczelniaczami, które zapewniają całkowitą nieprzepuszczalność szyb i ramy. To praktycznie zapobiega powstawaniu mostków termicznych, które są największą przyczyną strat ciepła.

6. Czyszczenie i konserwacja okien drewnianych

Gdy dzięki naprawie otrzymasz odrestaurowane okna drewniane, aby pozostały takie jak najdłużej i opłaciło się to, w co zainwestowałeś, powinieneś zadbać także o ich czyszczenie i konserwację. Drewno samo w sobie jest wymagającym materiałem i nie można pozostawić go samemu sobie, tak jak stolarkę aluminiową lub PCV.

Regularne mycie i czyszczenie z zewnątrz i wewnątrz jest rzeczą oczywistą, ale należy postępować zgodnie z instrukcjami producenta, którego produkty zostały użyte do naprawy. Każdy rodzaj powłoki, farby czy lakieru ma określony okres trwałości i musi być odnawiany co kilka lat. Te od strony elewacji częściej niż te od wewnątrz, co jest logiczne, ponieważ są one znacznie bardziej obciążone zmieniającymi się czynnikami środowiskowymi. Postępuj więc zgodnie ze specyfikacjami producentów i ich instrukcjami, a Twoje okna będą wyglądać jak nowe przez wiele lat.